Wycofanie ze służby ORP Warszawa zakończyło ważny rozdział w historii Marynarki Wojennej, ponieważ był to ostatni polski okręt bojowy klasy niszczyciel. Pierwszym był ORP Wicher, który wszedł do służby w 1930 roku. Przez 73 lata, od 1930 do 2003 roku, pod biało-czerwoną banderą służyło łącznie 14 niszczycieli.
ORP Warszawa był niszczycielem rakietowym typu 61M. Zbudowano go w 1969 roku w Nikołajewie w ZSRR. Pierwotnie nosił nazwę Smiełyj. Był jednym z okrętów nowej generacji, projektowanych od podstaw pod uzbrojenie rakietowe. Według nomenklatury NATO jednostki tego typu określano jako „Kashin”. Okręt posiadał bogate uzbrojenie rakietowe: pociski przeciwokrętowe P-21 i P-22 oraz rakietowy system przeciwlotniczy RZ-61. Do tego rakietowe bomby głębinowe RBU-6000, torpedy oraz artylerię: AK-726 i AK-630M.
W 1970 roku Smiełyj wszedł do służby we Flocie Czarnomorskiej jako duży okręt zwalczania okrętów podwodnych. W latach 1972–1974 przeszedł modernizację do standardu 61MP, po czym trafił do Floty Bałtyckiej. W 1987 roku Polska wydzierżawiła okręt. 9 stycznia 1988 roku podniesiono na nim polską banderę i nadano nazwę ORP Warszawa. Otrzymał numer burtowy 271. Jednostka weszła w skład 3 Flotylli Okrętów i stała się okrętem flagowym polskiej floty.
Okręt pełnił wiele funkcji. Był jednostką bojową, ale również okrętem szkolnym. Uczestniczył w wielu ćwiczeniach i reprezentował Polskę podczas wizyt w zagranicznych portach. Na przełomie 1992 i 1993 roku Polska odkupiła okręt od Rosji, razem z okrętami podwodnymi Dzik i Wilk. Transakcję przeprowadzono na korzystnych warunkach. W zamian Polska anulowała rosyjski dług wobec Stoczni Marynarki Wojennej w Gdyni.
ORP Warszawa opuścił banderę po raz ostatni 5 grudnia 2003 roku. Uroczystość odbyła się w macierzystym porcie, kończąc blisko 16 lat jego służby w polskiej flocie. W tym czasie okręt przebył ponad 40 tysięcy mil morskich. Wykonał też liczne strzelania ćwiczebne, w tym 31 rakiet przeciwlotniczych, osiem pocisków przeciwokrętowych i 32 torpedy.
Po wycofaniu okrętu ze służby wystawiono go na sprzedaż. Ponieważ nie znaleziono nabywcy, przeznaczono go do złomowania. Został pocięty na terenie Stoczni Gdańskiej.
ORP Warszawa był trzecim okrętem o tej nazwie w historii Marynarki Wojennej. Pierwszym był monitor rzeczny typu gdańskiego, służący w latach 1920–1939. Drugim – niszczyciel typu Kotlin SAM, eksploatowany w latach 1970–1986. Wycofanie ORP Warszawa zamknęło epokę polskich niszczycieli. Od tego dnia w polskiej flocie nie ma już jednostki tej klasy.
fot: zbiory Muzeum Marynarki Wojennej w Gdyni